Học Giả Micheal Pollan Giải Thích Tại Sao Chất Thức Thần Lại Là Món Ăn Tinh Thần Bổ Ích Nhất

Micheal Pollan là một tác giả, nhà báo, nhà hoạt động và là giáo sư tại trường Đại Học Báo Chí UC Berkeley

MotherJones

Trước khi viết về đồ ăn, chủ đề chính mà tôi quan tâm là mối quan hệ giữa con người và thực vật. Không chỉ nuôi dưỡng cơ thể chúng ta, chúng còn nuôi dưỡng tâm hồn”.

Ý tưởng này khiến Pollan về cư trú tại Harvard, nơi ông đang nghiên cứu một loạt các thực vật có tính thức thần để tập hợp lại trong một cuốn sách. Dự án này bao gồm các thử nghiệm gần đây với psilocybin (hoạt chất trong nấm thức thần) để giúp các bệnh nhân ung thư sống chung với nỗi lo lắng về cái chết.

Dưới đây là một số điều Pollan cho biết trong cuộc phỏng vấn với chúng tôi:

Việc làm vườn có một mối quan hệ một cách tự nhiên với “thuốc”

Tôi đã từng đi tìm những người nông dân trình độ bậc thầy cùng lứa với tôi và tôi nhận ra rằng tất cả bọn họ đều trồng cần sa. Thế nên tôi đến Amsterdam nơi mà tạp chí High Times tổ chức một cuộc hội nghị hàng năm và bạn có thể thoải mái bàn luận về kĩ thuật nông nghiệp của mình. Đó là khởi đầu.
Vào năm 1997 tôi có viết một đoạn cho báo Harper có tiêu đề “Trồng thuốc phiện dễ như trở bàn tay”. Ai đó đã gửi cho tôi một cuốn sách ngầm có thông điệp “Này, bạn có thể tự trồng thuốc phiện và đây là cách làm”. Vào thời điểm đó bạn có thể mua hoa thuốc phiện ở bất kì cửa hàng làm vườn nào, và rất nhiều người trồng chúng trong vườn mình mà không biết đó là thuốc phiện. Cuối cùng thì đoạn viết này trở thành một văn bản không chỉ về cách trồng thuốc phiện, lịch sử của nó mà còn là về cuộc đấu tranh chống ma tuý. Có một lỗ hổng trong luật ma tuý đó là bạn có thể trồng cây thuốc phiện – hạt và hoa đều hợp pháp – miễn là bạn không biết đó là chất cấm. Nhưng ngay khi bạn biết điều đó, bạn đang vi phạm luật. Rất tiếc vì đã cho bạn biết.

Chất thức thần ở mọi nơi quanh ta

Những người Anh-điêng bản địa ở Nam Mexico đã sử dụng nấm psilocybin hàng ngàn năm trong nghi lễ liên kết với thần linh và trong chữa trị bệnh. Tuy nhiên sau cuộc xâm lược của Tây Ban Nha, tục lệ này đã biến mất. Họ gọi nó là teonanácatl, có nghĩa là “thịt của các vị thần”. Nó giống như phiên bản tốt hơn của đồ tế trong đạo Thiên Chúa, gọi là phiên bản tốt hơn vì với nấm psilocybin, bạn thực sự có thể “gặp” Chúa còn với nghi lễ Thiên Chúa thì bạn cần có niềm tin mãnh liệt rằng Chúa đang ở bên bạn. Những người Tây Ban Nha sợ điều này và cố gắng vùi dập những thứ mà người Anh-điêng tôn thờ.

Chúng ta không biết rằng nấm thức thần cũng mọc ở Nam Mỹ cho đến thập niên 70s khi một nhóm sinh viên trường đại học Evergreen trở nên bị ám ảnh với nấm thức thần (và họ vẫn thế, tôi chắc vậy). Chúng tôi từng cho rằng nó chỉ mọc ở Mexico nhưng không phải, nó ở khắp mọi nơi!

Các nhà trức trách cảm thấy bị chất thức thần đe doạ tới quyền lợi của mình

“Chúng là những chất vô cùng nguy hiểm đối với quyền lực của hệ thống, dù đó là chính phủ hay nhà thờ. Một trong những điều thú vị về tôn giáo đó là chúng được tạo ra dựa trên trải nghiệm thức thần hay thần bí được kể lại bởi những kẻ đi đầu vào một thời điểm nào đó, những kẻ đã trực tiếp “gặp gỡ” thần linh, là Mô-sê hoặc kẻ đã tạo ra bộ môn “Khoa học”. Và trong lịch sử các tôn giáo bạn có thể thấy một số nhiều cá nhân muốn có được trải nghiệm “gặp gỡ” này mà không cần phải trải qua những thử thách, nghi lễ chuẩn. Có rất ít tôn giáo cho phép điều này bởi hệ thống phân quyền sẽ sụp đổ nếu tất cả đều có thể trực tiếp “gặp gỡ” kẻ đứng đầu – CHÚA.

Những phong trào săn và trừng phạt phù thuỷ – những kẻ chắc chắn có sử dụng chất thức thần ít hay nhiều, cũng giống như cuộc chiến chống ma tuý thời hiện đại mà thôi. “Cuộc chiến ma tuý” luôn là một phần của xã hội.

LSD được coi là thứ thuốc của sự “phá vỡ” vào những năm 60s khi Timothy Leary kêu gọi người ta “Chú tâm, thức tỉnh và giải thoát” – những từ ngữ có thể nghe hơi tối nghĩa đối với chúng ta hiện nay – nhưng lại vô cùng đáng sợ đối với giới cầm quyền thời đó. Cơ bản là những học giả hippie đang kêu gọi giới trẻ giải thoát mình khỏi con đường mà cha mẹ và nhà nước đã thiết kế dành cho họ. Họ khiến cho một số thứ “bình thường” trở nên “ngu ngốc” và điều đó đe doạ hệ thống xã hội bấy giờ. Nixon nghĩ rằng họ đang muốn khiến các binh sĩ chiến đấu tại Việt Nam nản chí. Rất nhiều các hoạt động chống chiến tranh và chống lại những quy chuẩn chung được kích động bởi LSD và cần sa. Nixon ra lệnh rất nghiêm khắc và bắt đầu cuộc chiến chống ma tuý.

Sử dụng chất thức thần trong chữa trị không phải là ý tưởng mới.

Trong thập niên 50s, trước khi những chất này được biết đến bởi đại chúng, các nhà nghiên cứu có thể tự do sử dụng LSD trong nghiên cứu ở Bắc Mỹ và ở Châu Âu những nghiên cứu tâm lí với chất thức thần bùng nổ.
Sáng giá nhất vào thời kì bấy giờ là nghiên cứu sử dụng LSD để cai chứng nghiện rượu và liệu LSD có thể giúp người ta tỉnh táo và không tái nghiện. Có cả ngàn ứng viên và nghiên cứu vượt qua bước thử nghiệm ở Canada và được kê đơn hàng loạt và đạt được thành công khoảng 50% – cao hơn mọi phương pháp khác.
Ý tưởng là có một trải nghiệm đủ mạnh mẽ để reset thái độ của bạn đối với việc nghiện một thứ gì đó. Một số người nghĩ nó có tác dụng do tác dụng phá vỡ kết nối hình thành do nghiện trong não. Nếu bạn là người nghiện, bạn có một liên kết rất mạnh với hình ảnh chai rượu, điếu thuốc, và mối liên kết đó choán lấy cuộc sống của bạn. Đối với bạn mối liên kết ấy mạnh hơn bất kì thứ gì khác. Chất thức thần giúp bạn nhớ lại liên kết của bạn với gia đình, bạn bè hay với thiên nhiên, và mối liên kết với chứng nghiện kia trở nên nhỏ bé trong vũ trụ mà bạn giờ cảm nhận được.

Sau khi bị kìm hãm lâu dài, những nghiên cứu lại bắt đầu trở lại.

“Tại John Hopkins họ đang mở rộng nghiên cứu về người nghiện hút thuốc và xem xét khả năng hiệu quả của nấm thức thần đối với việc cai nghiện. Họ đã hoàn thành bước hai trong thử nghiệm với bệnh nhân ung thư mắc phải chứng lo lắng và nỗi canh cánh trong lòng do những chẩn đoán gây ra, và giúp họ chấp nhận khái niệm cái chết. Bước tiếp theo là thử nghiệm giai đoạn 3. FDA có vẻ như rất sẵn lòng cho phép thử nghiệm này xảy ra. Các nhà tài trợ cũng đổ vốn vào.

Có một thử nghiệm với người nghiện rượu đang được thực hiện tại đại học New York với hàng trăm bệnh nhân trong vòng năm năm. Đây là cố gắng tái thực hiện nghiên cứu thực hiện vào thập niên 50 với những quy tắc nghiên cứu chặt chẽ hơn. Nó kết hợp điều trị tâm lí hành vi và một vài liều psilocybin.

Đồng thời có một nghiên cứu kết hợp giữa viện John Hopkins và Đại học New York bao gồm việc cho các chuyên gia tôn giáo sử dụng chất thức thần và quan sát tác dụng của chúng với hệ thống tư tưởng và niềm tin của họ. Có rất nhiều chuyên gia tôn giáo, những người đứng đầu các giáo đoàn và nhà thờ, những người có thể chưa bao giờ có trải nghiệm thần bí trực tiếp. Một trong số những câu hỏi mà nghiên cứu đặt ra là: Liệu sẽ có một hình ảnh chung trong các trải nghiệm của những cá nhân khác nhau, và chúng ta chứng minh được điều mà Aldous Huxley gọi là triết lí bất diệt, triết lí vĩnh cửu, và tất cả các tôn giáo có cùng một cái gốc, chỉ khác biệt ở các hình thức biểu tượng hoá?

Người ta thích bàn tán về “trip”

Người ta chia sẻ rất nhiều những trải nghiệm quan trọng với nhau: nỗi đau tuổi thơ, hay một trải nghiệm khó mà diễn tả bằng lời vì nó quá mạnh mẽ, những thứ điên rồi và những “ảo giác” kì lạ. Bạn bước ra khỏi những trải nghiệm ấy cảm thấy mệt mỏi về cảm xúc, đôi lúc thì lại rất đẫm lệ. Tôi rất thấy ngạc nhiên với sự cởi mở của mọi người về “trip” của mình. Một khát vọng mãnh liệt trong trải nghiệm ấy là được chia sẻ với người khác. Việc kể ra là cách mà bạn tìm ra ý nghĩa trong trải nghiệm.

Bạn không thể không đặt ra những câu hỏi sâu xa về sự tồn tại khi nghiên cứu về chất thức thần.

“Tôi không nghĩ minh là một con người tâm linh. Nhưng giai đoạn cuộc đời này của tôi khiến tôi bắt đầu phải nghĩ về một vài vấn đề.
Điều đầu tiên mà bạn biết về nhận thức là không ai hiểu hết về nó. Nó có thể là vô vàn thứ. Các nhà vật lí học nói nó chỉ là một phần của vũ trụ vật lí giống như vật chất và năng lượng. Chẳng làm sao chứng minh được, nhưng họ cũng tin rằng có 7 chiều không gian khác mà chúng ta không nhận thức được, tồn tại song song với vũ trụ này ?!
Tôi là một kẻ duy vật không thích những câu hỏi, nên đối với tôi để nói chuyện với những người tin rằng nhận thức không phải là một thứ bắt nguồn bên trong hộp sọ, mà là một với vũ trụ và bộ não giống như là một bộ thu sóng hơn là nơi mà nhận thức bắt đầu – khá là khó khăn đối với tôi. Nhưng tôi vẫn đang cố để mở lòng với những ý tưởng mới.”

]]>
Give away !
    SUBSCRIBE